Ngày 16/02/2012, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã ban hành Thông tư số 01/2012/TT-NHNN quy định về việc chiết khấu giấy tờ có giá của NHNN đối với các tổ chức tín dụng (TCTD), chi nhánh ngân hàng nước ngoài.
Thông tư được xây dựng gồm 3 Chương và 20 Điều trong đó, Chương I là các quy định chung; Chương II bao gồm các quy định cụ thể và Chương III là các quy định việc tổ chức thực hiện. Đối tượng áp dụng của Thông tư gồm: Ngân hàng, TCTD phi ngân hàng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài; Quỹ Tín dụng nhân dân Trung ương trong thời gian chưa chuyển đổi thành Ngân hàng hợp tác xã theo quy định của Luật các TCTD.
Về mục tiêu và nguyên tắc thực hiện nghiệp vụ chiết khấu, NHNN thực hiện nghiệp vụ chiết khấu với TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài nhằm thực hiện chính sách tiền tệ quốc gia, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Bên cạnh đó, căn cứ định hướng phát triển kinh tế xã hội của Chính phủ và mục tiêu của chính sách tiền tệ quốc gia trong từng thời kỳ, Thống đốc NHNN quyết định lĩnh vực NHNN ưu tiên chiết khấu cho các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài; Căn cứ vào tổng hạn mức chết khấu và mục tiêu ưu tiên đầu tư tín dụng trong từng thời kỳ, NHNN phân bổ hạn mức chiết khấu đối với từng TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài. TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được chiết khấu phải sử dụng vốn đúng mục đích; khi hết hạn chiết khấu đối với trường hợp chiết khấu có kỳ hạn, TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải nhận lại giấy tờ có giá theo cam kết và thanh toán đầy đủ tiền mua lại giấy tờ có giá cho NHNN.
Thông tư quy định hai phương thức thực hiện nghiệp vụ chiết khấu: Phương thức giao dịch trực tiếp (các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài giao dịch trực tiếp với NHNN) và Phương thức giao dịch gián tiếp (các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài giao dịch thông qua hệ thống mạng giao dịch nghiệp vụ thị trường tiền tệ theo hướng dẫn của NHNN).
Các giấy tờ có giá được chiết khấu tại NHNN phải đảm bảo các yêu cầu: Được phát hành bằng đồng Việt Nam; Được phép chuyển nhượng; Thuộc sở hữu hợp pháp của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đề nghị chiết khấu; Không phải là giấy tờ có giá do TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đề nghị chiết khấu phát hành; Thời hạn còn lại tối đa của giấy tờ có giá là 91 ngày đối với trường hợp chiết khấu toàn bộ thời hạn còn lại của giấy tờ có giá Thời hạn còn lại tối đa của giấy tờ có giá phải dài hơn thời hạn NHNN chiết khấu đối với trường hợp chiết khấu có kỳ hạn.
Các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài tham gia nghiệp vụ chiết khấu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện như: Là TCTD không bị đặt vào tình trạng kiểm soát đặc biệt; Không có nợ quá hạn tại NHNN tại thời điểm đề nghị chiết khấu; Có tài khoản tiền gửi mở tại NHNN (Sở Giao dịch hoặc NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố trực thụôc Trung ương) thực hiện chiết khấu; Có hồ sơ đề nghị thông báo hạn mức chiết khấu giấy tờ có giá gửi NHNN đúng hạn theo quy định tại Thông tư này; Có giấy tờ có giá đủ điều kiện và thuộc danh mục các giấy tờ có giá được chiết khấu tại NHNN. Trường hợp giao dịch theo phương thức gián tiếp, TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài phải trang bị đầy đủ máy móc, thiết bị tin học, đường truyền và kết nối với hệ thống máy chủ tại NHNN.
Ngoài ra, Thông tư có những quy định cụ thể về trình tự thực hiện nghiệp vụ chiết khấu; Giao nhận và hoàn trả giấy tờ có giá được chiết khấu; Các trường hợp không chấp nhận chiết khấu; Công thức xác định số tiền thanh toán khi chiết khấu giấy tờ có giá Việc xử lý vi phạm… Thông tư cũng quy định cụ thể về trách nhiệm của TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cũng như trách nhiệm của các đơn vị có liên quan thuộc NHNN trong việc thực hiện các quy định về chiết khấu giấy tờ có giá.
Thông tư này có hiệu lực thi hành kể từ ngày 31/3/2012.
SN