Để có khung pháp lý hoàn chỉnh hơn nhằm điều chỉnh hoạt động môi giới tiền tệ, đảm bảo phù hợp với xu thế phát triển của thị trường, hỗ trợ các tổ chức tín dụng (TCTD) và các thành viên thị trường trong việc huy động vốn cũng như sử dụng nguồn vốn nhàn rỗi, đáp ứng nhu cầu khai thác thông tin và quản lý của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), NHNN đang dự thảo Thông tư quy định về hoạt động môi giới tiền tệ thay thế Quyết định số 351/2004/QĐ-NHNN ngày 07/04/2004 của Thống đốc NHNN về việc Ban hành Quy chế môi giới tiền tệ.
Theo dự thảo Thông tư, tổ chức thực hiện môi giới tiền tệ (bên môi giới) bao gồm: ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam theo Luật Các tổ chức tín dụng và công ty môi giới tiền tệ có sự tham gia góp vốn, mua cổ phần của ngân hàng thương mại được NHNN cấp Giấy phép hoạt động môi giới tiền tệ.
Trong hoạt động môi giới tiền tệ, bên môi giới phải bảo đảm thực hiện theo các nguyên tắc: (1) Trung thực, công bằng, vì lợi ích của khách hàng thể hiện trong việc phản ánh đúng, đầy đủ, trung thực các thông tin về giá cả, giá trị giao dịch và các thông tin khác được khách hàng cho phép bên môi giới cung cấp; không đưa ra các thông tin, nhận định có thể làm cho khách hàng hiểu lầm về giá cả thị trường; không được đối xử ưu đãi đối với các khách hàng có quan hệ thân thiết; không được thực hiện các hành vi giao dịch làm ảnh hưởng tới lợi ích của khách hàng; tìm mọi biện pháp và có bằng chứng chứng minh đã tìm mọi biện pháp để mang lại giao dịch với mức giá tối ưu cho khách hàng. (2) Không tiết lộ thông tin về tên, địa chỉ giao dịch và thông tin mật của khách hàng khi chưa được khách hàng đồng ý, trừ trường hợp có yêu cầu của các cơ quan có thẩm quyền của Nhà nước; (3) Ưu tiên thực hiện lệnh của khách hàng trước khi thực hiện lệnh của ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài của bên môi giới hoặc ngân hàng mại góp vốn, mua cổ phần tại bên môi giới.
Về điều kiện cấp Giấy phép, các ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài đáp ứng các điều kiện sau mới được NHNN xem xét, cấp Giấy phép hoạt động môi giới tiền tệ: Có nhu cầu hoạt động môi giới tiền tệ; Có bộ phận độc lập thực hiện hoạt động môi giới tiền tệ; Kinh doanh có lãi trong năm liền kề trước năm xin cấp phép hoạt động môi giới tiền tệ; Không bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và hoạt động ngân hàng trong thời gian một năm đến thời điểm xin cấp phép hoạt động môi giới tiền tệ; Không vi phạm các quy định của NHNN về các tỷ lệ đảm bảo an toàn trong hoạt động ngân hàng tại thời điểm xin cấp phép hoạt động môi giới tiền tệ; Có phương án thực hiện hoạt động môi giới tiền tệ khả thi; Có hệ thống kiểm soát nội bộ theo quy định của NHNN. Có cơ sở vật chất, hệ thống kỹ thuật tin học và phương tiện thông tin liên lạc (điện thoại, thiết bị ghi âm, máy vi tính và các thiết bị khác) đáp ứng yêu cầu của hoạt động môi giới; Người quản trị, điều hành của bộ phận thực hiện hoạt động môi giới có đầy đủ năng lực pháp luật dân sự, năng lực hành vi nhân sự và có trình độ chuyên môn về kinh tế, tài chính, ngân hàng phù hợp với hoạt động môi giới tiền tệ.
Các tổ chức không phải là ngân hàng thương mại, chi nhánh ngân hàng nước ngoài được NHNN xem xét, cấp Giấy phép hoạt động môi giới tiền tệ khi đáp ứng đủ các điều kiện: Là công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên, công ty cổ phần thành lập và hoạt động tại Việt Nam có sự tham gia góp vốn, mua cổ phần của ngân hàng thương mại theo quy định của pháp luật có liên quan; Có điều lệ tổ chức và hoạt động phù hợp với quy định của pháp luật; Thành viên sáng lập là các doanh nghiệp có uy tín, năng lực tài chính đáp ứng yêu cầu của NHNN; Ngoài ra, tổ chức xin cấp giấy phép phải đáp ứng đủ một số điều kiện cụ thể nêu tại Thông tư này.
Theo dự kiến, dự thảo Thông tư quy định công ty môi giới được cung cấp dịch vụ môi giới tiền tệ cho khách hàng đối với một hoặc một số nghiệp vụ: Vay, cho vay; Gửi tiền của tổ chức tài chính tại TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài; Mua, bán các loại giấy tờ có giá Mua, bán các khoản nợ; Giao dịch ngoại hối giao ngay; Giao dịch ngoại hối kỳ hạn; Giao dịch hoán đổi ngoại hối, lãi suất; Giao dịch quyền chọn ngoại hối; Các nghiệp vụ khác theo quy định của NHNN.
Anh Huy