Tăng trưởng tín dụng phù hợp
với diễn biến kinh tế
Năm 2020, nền kinh tế Việt Nam đối diện với rất nhiều khó khăn, thách thức bởi tác động của đại dịch Covid-19, mọi hoạt động thương mại, đầu tư, du lịch, sản xuất kinh doanh bị ảnh hưởng và đình trệ. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu, thiên tai phức tạp liên tiếp xảy ra gây thiệt hại nặng nề tới sản xuất và đời sống của người dân. Hoạt động của ngành ngân hàng theo đó cũng bị tác động trên cả hai khía cạnh là cầu tín dụng thấp và nguy cơ gia tăng nợ quá hạn, nợ xấu. Trong bối cảnh khó khăn đó, NHNN đã có chỉ đạo điều hành chính sách tín dụng, kết quả tăng trưởng tín dụng ra sao. Để hiểu rõ hơn và có những thông tin cụ thể hơn về định hướng chính sách tín dụng của cơ quan điều hành, phóng viên Thời báo Ngân hàng đã phỏng vấn ông Nguyễn Tuấn Anh - Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế.
Trước những khó khăn của nền kinh tế năm 2020, NHNN đã có giải pháp tín dụng ra sao, thưa ông?
Bám sát những chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN và ngành ngân hàng đã triển khai nhiều giải pháp về tín dụng. Theo đó, NHNN đã yêu cầu các TCTD thực hiện tăng trưởng và mở rộng tín dụng đi đôi với an toàn, hiệu quả, đảm bảo cung ứng đầy đủ vốn cho nền kinh tế, tập trung vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên; kiểm soát chặt chẽ tín dụng vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; thực hiện điều chỉnh linh hoạt các chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng trên cơ sở đánh giá thực chất tình hình hoạt động, khả năng tài chính và năng lực của từng TCTD.
Trước những khó khăn của người dân, DN do đại dịch Covid-19, ngành Ngân hàng đã triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ trên tinh thần đồng hành, chia sẻ, cùng vượt qua khó khăn như: Ban hành Thông tư 01 quy định về việc TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn, giảm lãi, phí, giữ nguyên nhóm nợ nhằm hỗ trợ khách hàng chịu ảnh hưởng bởi dịch covid-19. Đến thời điểm này, các TCTD đã cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho khoảng 270 nghìn khách hàng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 với dư nợ gần 355 nghìn tỷ đồng; miễn, giảm, hạ lãi suất cho khoảng 590 nghìn khách hàng với dư nợ trên 1 triệu tỷ đồng. Đặc biệt, các TCTD đã cho vay mới lãi suất ưu đãi thấp hơn phổ biến từ 0,5 - 2,5% so với trước dịch với doanh số lũy kế từ 23/1 đến nay đạt gần 2,3 triệu tỷ đồng.
Bên cạnh đó, Thống đốc NHNN đã có Chỉ thị 02 về các giải pháp cấp bách của ngành Ngân hàng trong phòng chống Covid-19, yêu cầu các TCTD đẩy mạnh hiệu quả các giải pháp hỗ trợ khách hàng bị ảnh hưởng; tiết giảm chi phí hoạt động để có điều kiện giảm lãi suất ở mức tối đa, chia sẻ khó khăn với khách hàng... NHNN cũng đã kịp thời tái cấp vốn và chỉ đạo NHCSXH để triển khai chính sách cho vay 0% trả lương cho người lao động bị ngừng việc bởi Covid-19 theo đúng chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; đến nay, NHCSXH đã giải ngân cho 170 người sử dụng lao động vay vốn 25,26 tỷ đồng để hỗ trợ cho 6.834 người lao động.
Để hỗ trợ người dân bị ảnh hưởng bởi bão, lũ Miền Trung - Tây Nguyên và hạn hán, xâm nhập mặn vùng ĐBSCL, NHNN đã có nhiều văn bản chỉ đạo các TCTD, NHNN chi nhánh kịp thời rà soát thiệt hại, áp dụng các biện pháp như: cơ cấu lại thời hạn trả nợ, miễn giảm, hạ lãi suất, đơn giản hóa các thủ tục vay vốn; hỗ trợ khách hàng hoàn thiện hồ sơ đề nghị xử lý nợ khoanh theo quy định... Cùng với đó chúng tôi đã triển khai nhiều giải pháp nhằm tăng khả năng tiếp cận tín dụng của người dân, DN. Trong đó, NHNN đã chỉ đạo các TCTD nâng cao hiệu quả thẩm định, đánh giá mức độ tín nhiệm của khách hàng, quản lý dòng tiền để tăng cường khả năng cho vay không có bảo đảm tài sản; đơn giản hóa các quy trình... Cũng trong năm 2020, NHNN phối hợp với Lãnh đạo UBND các tỉnh, thành phố tổ chức gần 20 Hội nghị kết nối ngân hàng - DN trên tất cả 6 vùng kinh tế để kịp thời xử lý các vướng mắc phát sinh, tăng khả năng tiếp cận vốn cho DN.
Đồng thời NHNN tích cực phối hợp với các bộ, ngành, địa phương triển khai có hiệu quả 02 Chương trình mục tiêu quốc gia. Đó là góp phần thực hiện thành công, hiệu quả mục tiêu giảm nghèo của Chương trình MTQG Giảm nghèo bền vững do Quốc hội đề ra và hoàn thành trước thời hạn 18 tháng của Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới.
Vậy, đến thời điểm này tín dụng đã đạt được mục tiêu, thưa ông?
Với các giải pháp tổng thể của Chính phủ, cùng với giải pháp của ngành Ngân hàng đã tạo đà góp phần phục hồi tăng trưởng tín dụng. Nếu như nửa đầu năm 2020 tín dụng tăng chậm, song từ quý II khi cầu tín dụng bắt đầu tăng. Cụ thể, đến cuối quý I/2020 tăng trưởng tín dụng chỉ có 1,31%, thì cuối quý II/2020 đã tăng dần lên 3,65%. Đến cuối quý III tăng 6,08% và đến 21/12/2020 tín dụng đã tăng 10,14%. Dự kiến tín dụng cả năm 2020 tăng khoảng 11% so với cuối năm 2019. Đó cũng là kết quả tích cực trước bối cảnh kinh tế thế giới và trong nước đối mặt nhiều khó khăn do tác động của dịch bệnh Covid.
Đặc biệt, cơ cấu tín dụng tiếp tục chuyển dịch phù hợp với cơ cấu các ngành trong GDP; tập trung vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, các lĩnh vực ưu tiên. Cụ thể, so với cuối năm 2019, tín dụng đối với lĩnh vực xuất khẩu tăng 10,4%; tín dụng lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn tăng khoảng 9,8%, đáng chú ý tín dụng đối với DNVVN cũng là đối tượng chịu ảnh hưởng mạnh từ dịch Covid 19 tăng 11% - tăng cao hơn mức chung của toàn ngành. Trong khi đó, tín dụng đối với lĩnh vực rủi ro được kiểm soát chặt chẽ, phù hợp với định hướng của NHNN.
Năm 2021, kinh tế vẫn còn đối mặt với nhiều thách thức. Ông có thể cho biết định hướng của NHNN trong hoạt động tín dụng của TCTD?
Năm 2021, NHNN dự kiến tăng trưởng tín dụng khoảng 12% nhưng có thể điều chỉnh linh hoạt phù hợp với diễn biến thực tế của thị trường và nền kinh tế nhằm góp phần đạt được mức tăng trưởng GDP năm 2021 là 6% theo mục tiêu Quốc hội giao, trên tinh thần bám sát các chỉ đạo của Quốc hội, Chính phủ và Thủ tướng Chỉnh phủ.
Theo đó, năm 2021, NHNN sẽ tiếp tục điều hành tín dụng theo hướng mở rộng tín dụng, tập trung vốn cho vay đối với các lĩnh vực ưu tiên, lĩnh vực sản xuất kinh doanh, đặc biệt là các dự án trọng điểm, có hiệu quả, có sức lan tỏa. Trong chỉ đạo điều hành, NHNN chú trọng định hướng cơ cấu tín dụng phù hợp với chuyển dịch nền kinh tế, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế bền vững. Đồng thời, kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, đảm bảo an toàn hoạt động ngân hàng.
NHNN sẽ tiếp tục phối hợp các bộ, ngành, địa phương triển khai chương trình tín dụng đối với ngành, lĩnh vực theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ như: cho vay nông nghiệp nông thôn, cho vay DNNVV, cho vay nhà ở xã hội, công nghiệp hỗ trợ, các chương trình mục tiêu quốc gia. NHNN chỉ đạo các TCTD phải tiếp tục phối hợp với các địa phương đẩy mạnh kết nối ngân hàng - DN dưới nhiều hình thức khác nhau để kịp thời nắm bắt và xử lý khó khăn cho khách hàng vay vốn; phát triển đa dạng sản phẩm tín dụng ngân hàng đáp ứng nhu cầu vốn hợp pháp của DN, người dân, góp phần hạn chế “tín dụng đen”… Chỉ đạo NHCSXH tổng kết, đánh giá Chiến lược phát triển NHCSXH giai đoạn 2011-2020 và đề xuất chiến lược giai đoạn tiếp theo, xây dựng và hoàn thiện một số chương trình tín dụng chính sách nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu vốn sản xuất kinh doanh, phục vụ đời sống của người nghèo, đối tượng chính sách, đáp ứng chuẩn nghèo đa chiều, giảm nghèo bền vững.
Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 có thể kéo dài và tiếp tục tác động tiêu cực đến kinh tế, thương mại trong nước, NHNN quyết liệt triển khai các giải pháp tháo gỡ khó khăn cho khách hàng bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh, thiên tai. Đồng thời ban hành văn bản hướng dẫn, hỗ trợ các địa phương xử lý đề nghị khoanh nợ theo quy định tại Nghị định 55 và Nghị định 116...
Xin chân thành cảm ơn ông!
Hà Thành thực hiện