Củng cố lòng tin tạo nền tảng tín dụng

Củng cố lòng tin tạo nền tảng tín dụng

Chí Kiên

Trong 1 tuần qua tại Hà Nội đã diễn ra hai hội thảo cùng bàn về vấn đề tiếp cận vốn NH của DN với sự hiện diện của lãnh đạo cấp cao của NHNN để giải đáp những băn khoăn từ phía DN. Thực ra, vấn đề tiếp cận vốn NH nói riêng, hay nói cách khác là mối quan hệ giữa NH và DN không phải bây giờ mới bàn đến mà đó là chuyện muôn thuở. Mặc dù, tín dụng nền kinh tế thời điểm này đang tăng khá tốt nhưng phía NH và DN vẫn tiếp tục cùng “đối thoại”.

Số liệu thống kê của NHNN, tốc độ tăng trưởng tín dụng 8 tháng đầu năm đạt 10,23%, cao hơn nhiều so với mức 5,62% của cùng kỳ năm 2014. Đặc biệt là tỷ trọng dư nợ của khối DN dân doanh ngày càng tăng, hiện chiếm khoảng 77% và DN có vốn đầu tư nước ngoài chiếm khoảng 5% tổng dư nợ cho vay nền kinh tế.

Một chuyên gia NH chia sẻ, đúng là khả năng tiếp cận vốn của khách hàng, nhất là khách hàng DN đang tốt lên nhưng NHNN và cộng đồng DN vẫn tổ chức những hội thảo trên, cho thấy, phía NH và DN rất cầu thị trong việc hợp tác như nhiều người ví von là “để cùng nhau đi đến thắng lợi”. Điều đáng chú ý là ở cả hai cuộc hội thảo nói trên, các vấn đề như lãi suất, hạn mức tín dụng… đã không còn là tâm điểm mà tạo dựng lòng tin từ DN mới là vấn đề được nhiều chuyên gia đề cập đến. Ông Nguyễn Tiến Đông – Vụ trưởng Vụ Tín dụng các ngành kinh tế (NHNN) chia sẻ: thường với các DNNVV, tình hình tài chính chưa mạnh, trong khi NH lại phải phân tích tình hình tài chính của DN để làm cơ sở đưa ra quyết định có cho vay vốn hay không. Mong muốn của NH là thông tin DN phải minh bạch, trong khi khá nhiều DN hiện nay sổ sách, kế toán đều yếu, vì vậy tiếp cận vốn NH vẫn là bài toán khó. Theo một chuyên gia NH, thậm chí ngay cả DN đã được kiểm toán, nhiều số liệu vẫn còn thiếu nên rất khó để NH cho vay tín chấp. “Nếu chúng ta muốn làm ăn lâu dài thì phải tăng tính minh bạch lên, phải tạo sự bền vững cho hoạt động của DN mình, chứ không thể cứ “ăn xổi, ở thì” mãi được” – vị chuyên gia NH trên nói.

Còn theo TS. Lê Thẩm Dương – trưởng khoa Quản trị kinh doanh, Trường Đại học NH TP. Hồ Chí Minh, bản chất của tín dụng là lòng tin. Mà lòng tin ở đây là niềm tin duy lý (tuyệt đối không phải niềm tin ở trái tim). Muốn vay được vốn, DNNVV trước hết phải chứng tỏ được mình là người muốn trả nợ đã. Trong nghiệp vụ NH gọi là chuẩn vay. Tức là khách hàng phải chứng tỏ được sự đáng tin. NH cũng rất quan tâm tới mục đích vay vốn. NH phải nhìn thấy phương án thắng mới cho vay.

Để tạo được sự tin cậy, lời khuyên của các chuyên gia NH với khách hàng, đặc biệt là DN cần phải tái cơ cấu hoạt động sản xuất kinh doanh phù hợp; đổi mới hệ thống quản trị nội bộ, tăng cường công tác phân tích, lập kế hoạch chiến lược, tăng cường quản lý tài chính… Đồng thời DN cũng phải chủ động trong việc xây dựng phương thức đầu tư phù hợp với năng lực về vốn, công nghệ và con người. Cùng với đó là minh bạch vấn đề tài chính để sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn, giảm thiểu chi phí, rủi ro cho cả DN và NH…

Hiểu một cách nôm na NH và DN cùng là hoạt động kinh doanh và cả hai bên đều muốn sử dụng nguồn lực vốn huy động của người dân một cách hiệu quả nhất. Song DN muốn tiếp cận nguồn vốn này thì phải xây dựng được chữ tín, chứ không thể chỉ “kêu” là khó tiếp cận mà không cải thiện được niềm tin của NH về mình. Nói như TS. Võ Trí Thành – Phó viện trưởng Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Trung ương thì việc DN, nhất là DNNVV kêu khó khăn trong tiếp cận vốn NH không phải chỉ diễn ra ở “ta” mà còn diễn ra ở “tây”, thậm chí ngay cả ở Mỹ. Và vấn đề xây dựng lòng tin sẽ còn phải tiếp tục được đặt ra với các DN chứ không phải nói cái làm được ngay. Thiết lập quan hệ tín dụng trên cơ sở lòng tin - một vấn đề cũ nhưng luôn cần được củng cố, làm mới và sẽ trở nên phổ biến hơn trong tương lai.