Tại buổi họp báo về việc đáp ứng nhu cầu tiền mặt và đảm bảo hoạt động ATM trong dịp Tết Nguyên đán Bính Thân 2016, Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú khẳng định: năm nay, ngành Ngân hàng vẫn đảm bảo tiền mặt cung ứng cho nền kinh tế đầy đủ với các cơ cấu mệnh giá, đảm bảo tốt cho việc lưu thông hàng hóa, thanh toán trong dịp Tết Nguyên đán, nhất là trong khoảng thời gian trước Tết.
Đảm bảo cung ứng tiền mặt dịp Tết
Đức Nghiêm
Không in tiền mệnh giá nhỏ: Tiết kiệm được 1.500 tỷ đồng
Tại buổi họp báo về việc đáp ứng nhu cầu tiền mặt và đảm bảo hoạt động ATM trong dịp Tết Nguyên đán Bính Thân 2016, Phó Thống đốc NHNN Đào Minh Tú khẳng định: năm nay, ngành Ngân hàng vẫn đảm bảo tiền mặt cung ứng cho nền kinh tế đầy đủ với các cơ cấu mệnh giá, đảm bảo tốt cho việc lưu thông hàng hóa, thanh toán trong dịp Tết Nguyên đán, nhất là trong khoảng thời gian trước Tết.
NHNN cũng tiếp tục thực hiện chủ trương không phát hành tiền mới in có mệnh giá nhỏ từ 5.000 đồng trở xuống. Đây là năm thứ tư liên tiếp NHNN thực hiện chủ trương này. Tiền nhỏ lẻ đã qua lưu thông và quay trở về kho của NHNN thì nay tiếp tục được sử dụng và sẽ đáp ứng đầy đủ. Việc sử dụng lại tiền mệnh giá nhỏ đã qua lưu thông đã giảm chi phí in ấn, phát hành… cho ngân sách Nhà nước hàng năm. 4 năm vừa qua, với việc không in thêm tiền mệnh giá nhỏ NHNN đã tiết kiệm 1.500 tỷ đồng từ chi phí in ấn, vận chuyển, bảo quản… “Trong điều kiện ngân sách hiện nay, việc tiết kiệm này là hết sức có ý nghĩa về mặt kinh tế, xã hội và mong các cơ quan báo chí đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu và tiếp tục ủng hộ” – Phó Thống đốc nhấn mạnh.
Đối với hệ thống thanh toán hiện nay, trong đó có ATM, theo Phó Thống đốc Đào Minh Tú, NHNN đã chỉ đạo các NHTM rà soát hệ thống ATM cả về kỹ thuật, cơ chế phục vụ, quản lý máy, cũng như có biện pháp bổ sung linh hoạt ngoài ATM phục vụ cho nhu cầu thanh toán dịp Tết, đặc biệt ở các khu công nghiệp, khu chế xuất, đông dân cư, thường dồn vào một thời điểm.
Trong thời gian vừa qua, NHNN hết sức nghiêm khắc, quyết liệt trong việc chỉ đạo các TCTD nâng cao chất lượng dịch vụ ATM. Theo đó, các NHTM phải đảm bảo chất lượng dịch vụ tốt nhất. Mặc dù việc thu phí dịch vụ của các TCTD cho đến nay được xem là nhằm phục vụ nhiều hơn là thu lợi nhuận. Bởi chi phí đầu tư, quản lý máy ATM hiện nay khá cao, trong khi việc thu phí rút tiền, phí sử dụng thẻ ATM chưa tương xứng với chi phí của các NHTM bỏ ra. Nhưng ở đây là trách nhiệm xã hội nên các NHTM đã và đang triển khai một cách hết sức tích cực.
Bên cạnh đó, do thời điểm giáp Tết bao giờ cũng là cao trào, nhu cầu thanh toán giữa các đơn vị rất cao, nên năm nay, NHNN chỉ đạo toàn bộ hệ thống liên NH sẽ được kéo dài thời gian hoạt động trong thời gian giáp Tết thêm 1 tiếng đồng hồ sau mỗi ngày làm việc để đáp ứng tích cực nhất. Tất cả các khoản thanh toán của DN, người dân thực hiện trong ngày và thực hiện ngay sau khi có lệnh chuyển tiền.
Một điểm khác so với các năm trước là năm nay, để đảm bảo việc thanh toán bằng ngoại tệ của các DN có vốn đầu tư nước ngoài, của DN xuất nhập khẩu thì trong thời gian kể cả 9 ngày nghỉ Tết, các NHTM phải có kế hoạch thông báo cho các DN trong quan hệ kinh doanh với các đối tác nước ngoài biết, tránh việc chờ đợi, đảm bảo lợi ích kinh tế của DN.
Ngoài ra, với dịch vụ đổi ngoại tệ cho khách du lịch, NHNN cũng đề nghị các TCTD quy định giờ giao dịch tại chi nhánh, phòng giao dịch, đại lý đổi tiền được phép… phục vụ khách du lịch người nước ngoài đổi ngoại tệ bình thường. Ông Nguyễn Chí Thành – Cục trưởng Cục Phát hành và Kho quỹ (NHNN) cho biết, nhằm đáp ứng nhu cầu tiền mặt vào dịp Tết Nguyên đán 2016, NHNN đã tổ chức điều chuyển tiền mặt tới NHNN chi nhánh tỉnh, thành phố để nâng cao dự trữ, sẵn sàng đáp ứng đủ nhu cầu tiền mặt của nền kinh tế, trong đó ưu tiên điều chuyển đến các tỉnh, thành phố lớn có mức thu – chi tiền mặt cao và tập trung nhiều máy ATM như: TP. Hồ Chí Minh, Hà Nội, Đà Nẵng, Hải Phòng… “Dự kiến công tác tổ chức điều chuyển hoàn thành trước ngày 25/1/2016. Về nguyên tắc, NHNN cung ứng các loại tiền đủ tiêu chuẩn lưu thông (không phân biệt tiền cũ, mới) tuy nhiên, trong dịp Tết Nguyên đán, NHNN vẫn quan tâm đưa ra một lượng tiền mới nhất định để đáp ứng nhu cầu chính đáng của người dân. Có thể khẳng định, NHNN đảm bảo đáp ứng đầy đủ nhu cầu tiền mặt trong dịp Tết Nguyên đán 2016” – ông Nguyễn Chí Thành nhấn mạnh.
Xử lý hành vi đổi tiền hưởng chênh lệch
Về việc phối hợp với các bộ, ban ngành trong việc tuyên truyền việc sử dụng tiền mệnh giá nhỏ hợp lý, đúng mục đích trong các hoạt động văn hóa, lễ hội, tín ngưỡng; kiểm tra, xử lý đối với hành vi đổi tiền hưởng chênh lệch, theo ông Nguyễn Chí Thành, trong những năm qua, chủ trương của NHNN hạn chế sử dụng tiền mệnh giá nhỏ trong hoạt động lễ hội, tín ngưỡng đã nhận được sự ủng hộ, phối hợp tích cực của các bộ, ban, ngành liên quan, nhất là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch. Năm 2016, NHNN vẫn tiếp tục chủ trương không phát hành tiền mới in mệnh giá nhỏ từ 5.000 đồng trở xuống vào lưu thông. Để thực hiện tốt chủ trương này, cần có sự vào cuộc của các đơn vị liên quan. Thống đốc NHNN đã ký các văn bản gửi Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban Tôn giáo Chính phủ, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Thông tin và Truyền thông, Bộ Công Thương, Bộ Công an đề nghị phối hợp trong công tác tuyên truyền, vận động người dân sử dụng tiền mệnh giá nhỏ đúng mục đích. Đồng thời NHNN đã chỉ đạo các đơn vị trong ngành phối hợp với các cơ quan chức năng tăng cường công tác kiểm tra, xử lý nghiêm đối với các trường hợp vi phạm quy định tại Nghị định 96/2014/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tiền tệ và ngân hàng.
Ông Vũ Xuân Thành - Chánh Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho biết: chúng tôi tiếp tục ủng hộ việc không in mới tiền mệnh giá nhỏ và sử dụng tiền mệnh giá nhỏ hợp lý, trong dịp Tết Nguyên đán vì đây là chủ trương rất đúng. Đứng về góc độ văn hóa chúng tôi thấy cần phải giáo dục được ý thức sử dụng đồng tiền, vì đồng tiền phát hành để sử dụng thanh toán chứ không phải đi lễ. Còn việc công đức lại khác. “Nếu không có chủ trương này thì các ban quản lý di tích, ban quản lý lễ hội rất vất vả trong việc thu gom tiền lẻ, gây phản cảm trong sử dụng đồng tiền, ảnh hưởng tới nếp sống văn minh, trái thuần phong về đạo lý của nơi thờ tự” – ông Vũ Xuân Thành nói.
Đại diện Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng cho biết, năm nay Bộ tiếp tục quán triệt quản lý việc sử dụng tiền mệnh giá nhỏ trong các hoạt động văn hóa, lễ hội, tới các sở, các ban quản lý di tích. Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cũng phối hợp với Đoàn kiểm tra liên ngành để xử lý và nghiêm cấm việc tổ chức dịch vụ đổi tiền lẻ, kinh doanh tiền lẻ trong khu vực quản lý di tích, quản lý lễ hội.