Trả lời kiến nghị của cử tri tỉnh Tây Ninh gửi tới Kỳ họp thứ 1, Quốc hội khóa XVI

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) nhận được kiến nghị của cử tri tỉnh Tây Ninh do Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội chuyển đến tại Văn bản số 498/UBDNGS16 ngày 12/6/2026 về việc chuyển kiến nghị của cử tri gửi tới sau Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI;

Sau khi nghiên cứu, NHNN có ý kiến như sau:

1. Nội dung kiến nghị của cử tri

“1. Cử tri kiến nghị xem xét giảm các khoản phí liên quan đến việc chi trả trợ cấp qua thẻ ngân hàng như phí quản lý tài khoản, phí OTP và các loại phí dịch vụ khác đối với các đối tượng chính sách, người có công và đối tượng hưởng trợ cấp xã hội nhằm giảm bớt khó khăn cho người dân.

2. Cử tri kiến nghị nghiên cứu cơ chế hỗ trợ lãi suất tín dụng cho nông dân vay vốn sản xuất, nhằm giảm bớt khó khăn trong bối cảnh giá nông sản thấp và chi phí đầu vào tăng cao.”

2. Nội dung kiến nghị được giải trình, cung cấp thông tin

2.1. Đối với kiến nghị số 1:

Về việc thu phí dịch vụ của các tổ chức tín dụng (TCTD), tại Điều 100 Luật Các TCTD năm 2025 quy định TCTD được quyền ấn định và phải niêm yết công khai mức phí cung ứng dịch vụ trong hoạt động kinh doanh của mình; trường hợp hoạt động ngân hàng có diễn biến bất thường, để bảo đảm an toàn của hệ thống TCTD, Thống đốc NHNN quy định cơ chế xác định lãi suất, phí trong hoạt động kinh doanh của TCTD. Theo đó, các TCTD được chủ động ban hành Biểu phí dịch vụ thanh toán phân theo loại hình dịch vụ, nhóm khách hàng,.. áp dụng trong từng thời kỳ.

Mặc dù vậy, thời gian qua, NHNN đã ban hành nhiều văn bản^[1] chỉ đạo các TCTD, chi nhánh ngân hàng nước ngoài (CN NHNNg), tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán nghiên cứu, áp dụng các chính sách ưu đãi, miễn, giảm phí dịch vụ thanh toán, phí dịch vụ trung gian thanh toán hợp lý, trong đó ưu tiên áp dụng đối với các khách hàng thuộc nhóm đối tượng hưởng chính sách an sinh xã hội khi mở, sử dụng tài khoản ngân hàng, Ví điện tử để nhận trợ cấp an sinh xã hội. Thực hiện quy định và các chỉ đạo của NHNN, hầu hết các TCTD, CN NHNNg đã triển khai nhiều sản phẩm dịch vụ ưu đãi, miễn, giảm phí dịch vụ thanh toán cho khách hàng (áp dụng chính sách “zero fee”: miễn phí chuyển khoản, phí quản lý tài khoản...); theo đó, hầu hết các giao dịch thanh toán điện tử đã được miễn phí.

Ngoài ra, tại Danh mục các nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm thực hiện chiến lược chuyển đổi số ngành ngân hàng đến năm 2030 ban hành kèm theo Quyết định số 3579/QĐ-NHNN ngày 03/11/2025 của Thống đốc NHNN, cũng đã giao ngân hàng, tổ chức tín dụng phi ngân hàng, tổ chức tài chính vi mô, quỹ tín dụng nhân dân, các công ty thông tin tín dụng, tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán: “Nghiên cứu, áp dụng các chính sách phí phù hợp cho các giao dịch nhỏ lẻ thực hiện trên môi trường số để khuyến khích khách hàng tiếp cận, sử dụng các dịch vụ ngân hàng trên các kênh số.”

2.2. Đối với kiến nghị số 2:

Thời gian qua, bám sát các chỉ đạo của Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN đã triển khai nhiều giải pháp góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp sản xuất kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn vay vốn, cụ thể:

- Về cơ chế, chính sách tín dụng: NHNN thường xuyên rà soát để hoàn thiện khung khổ pháp lý trong hoạt động cấp tín dụng để tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp trong tiếp cận tín dụng; riêng đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn, NHNN đã trình Chính phủ ban hành Nghị định 55/2015/NĐ-CP ngày 09/6/2015 về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 116/2018/NĐ-CP ngày 07/9/2018 và Nghị định số 156/2025/NĐ-CP ngày 16/6/2025) với các cơ chế, chính sách hỗ trợ, khuyến khích như: chính sách cho vay không có tài sản bảo đảm từ 300 triệu đồng đến 05 tỷ đồng theo từng đối tượng khách hàng hoạt động trong lĩnh vực nông nghiệp/trên địa bàn nông thôn; chính sách tín dụng khuyến khích sản xuất nông nghiệp theo mô hình liên kết, chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp hữu cơ, tuần hoàn; chính sách xử lý nợ đặc thù trong trường hợp khách hàng gặp rủi ro do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng, thiên tai, dịch bệnh trên phạm vi rộng,.. Đồng thời, Thống đốc NHNN đã ban hành Thông tư số 29/2025/TT-NHNN ngày 30/9/2025 hướng dẫn tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài cho vay đối với lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.

- Về lãi suất:

(i) NHNN đã ban hành quy định về trần lãi suất cho vay ngắn hạn bằng VNĐ đối với một số lĩnh vực ưu tiên (trong đó có lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn) thấp hơn các lĩnh vực thông thường khi đáp ứng các điều kiện về tình hình tài chính minh bạch, lành mạnh (hiện nay là 4%/năm), qua đó tạo điều kiện về lãi suất vay vốn cho khách hàng sản xuất, kinh doanh thuộc lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn;

(ii) NHNN đã triển khai một số chương trình tín dụng cho ngành nông nghiệp theo chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ với lãi suất ưu đãi từ chính nguồn lực của các NHTM như: Chương trình tín dụng đối với lĩnh vực nông, lâm, thủy sản: 04 lần nâng quy mô và được mở rộng phạm vi, đối tượng tham gia thành Chương trình tín dụng đối với lĩnh vực nông, lâm, thủy sản với quy mô 185.000 tỷ đồng với lãi suất cho vay bằng đồng Việt Nam thấp hơn tối thiểu từ 1%-2%/năm so với mức lãi suất cho vay bình quân cùng kỳ hạn của chính ngân hàng cho vay áp dụng trong từng thời kỳ; Chương trình cho vay liên kết sản xuất chế biến và tiêu thụ sản phẩm lúa gạo chất lượng cao và phát thải thấp vùng ĐBSCL theo Quyết định 1490/QĐ-TTg: TCTD chủ động cân đối nguồn vốn, tiết giảm chi phí để xem xét áp dụng lãi suất cho vay thấp hơn tối thiểu 01%/năm so với lãi suất cho vay của kỳ hạn tương ứng đang áp dụng đối với khách hàng cùng kỳ hạn/cùng nhóm;

(iii) Chính sách giảm lãi suất cho vay với mức tối thiểu 0,2%/năm so với lãi suất của các khoản cho vay cùng loại và có thời hạn tương ứng khi khách hàng mua bảo hiểm đối với đối tượng sản xuất nông nghiệp hình thành từ vốn vay (được quy định tại Nghị định 55/2015/NĐ-CP).

Ngân hàng Nhà nước Việt Nam trân trọng gửi Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Tây Ninh để thông tin tới cử tri; gửi Ủy ban Dân nguyện và Giám sát của Quốc hội để tổng hợp, theo dõi, giám sát theo quy định./.