Kinh tế châu Á chậm phục hồi do xuất khẩu giảm sút

Quỹ tiền tệ quốc tế IMF nhận định nền kinh tế châu Á còn cả chặng đường dài để thoát khỏi suy thoái kinh tế, do đó cần nhiều biện pháp triệt để hơn nữa để nhanh chóng đưa châu lục này ra khỏi khủng hoảng. Tăng trưởng của các quốc gia châu Á bao gồm cả Úc và New Zealand năm nay dự kiến giảm xuống còn 1,3% so với 5,1% trong năm 2008. Trước tình hình trên, các nước châu Á đã tuyên bố sử dụng gói kích cầu hơn 950 tỷ đô-la Mỹ để kích thích nền kinh tế trong nước thông qua các biện pháp tăng cường tiêu dùng, giảm thuế và phát hành thêm tiền mặt.


Theo IMF, nguyên nhân kinh tế châu Á chậm phục hồi là do nền kinh tế các nước này phụ thuộc quá nhiều vào xuất khẩu. Chừng nào kinh tế thế giới chưa lấy lại được đà tăng trưởng thì thị trường này vẫn chưa có triển vọng phục hồi. Theo dự tính của IMF, tăng trưởng kinh tế thế giới năm nay chỉ đạt 1,3% và thậm chí còn rơi vào suy thoái trầm trọng hơn dự kiến do thị trường tài chính toàn cầu vẫn còn nhiều bất ổn.


Khủng hoảng kinh tế toàn cầu làm giảm thị phần xuất khẩu của các doanh nghiệp châu Á, thiếu đơn hàng dẫn đến hàng trăm ngàn công nhân bị mất việc, gây thiệt hại đáng kể về kinh tế xã hội trong khu vực. Nhiều quốc gia có nguy cơ tăng trưởng âm trong năm 2009. Theo IMF, châu Á là khu vực chịu ảnh hưởng đầu tiên và nặng nề nhất từ cuộc khủng hoảng.


Hai quốc gia có tốc độ tăng trưởng kinh tế thuộc hàng “đại gia” trên thế giới là Trung Quốc và Ân Độ cũng không ngoại lệ. So với năm 2008, tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc năm nay dự kiến giảm từ 9% xuống 6,5%, Ấn Độ giảm từ 7,3% xuống 4,5%. Trung Quốc sẽ tiếp tục đẩy mạnh chính sách kích cầu nhằm tăng tiêu dùng và tạo thêm việc làm để đảm bảo ổn định xã hội, trong khi đó Ấn Độ sẽ vẫn sa lầy trong khủng hoảng tài chính từ các gói đầu tư khổng lồ của nước này trong những năm gần đây.


Các nước được coi là đã “công nghiệp hoá” như Hồng Kông, Hàn Quốc, Singapore và Đài Loan vẫn phải đối mặt với suy thoái dài hạn. Tuy nhiên trong số này, Hàn Quốc có triển vọng phục hồi nhanh hơn do xuất khẩu được hỗ trợ bởi sự mất giá của đồng Uôn và hiệu quả từ các gói kích cầu trong nước.


Để nhanh chóng thoát khỏi suy thoái kinh tế, IMF khuyến cáo chính phủ và ngân hàng Trung ương các nước châu Á nên tăng cường chính sách kích cầu mạnh hơn nữa thông qua việc giảm lãi suất vì lạm phát hiện không còn là mục tiêu chính của các nước này. IMF cũng kêu gọi chính phủ các nước này nên tập trung kích cầu thị trường trong nước thay vì thị trường xuất khẩu do thị phần xuất khẩu từ các nước phát triển khó mà có thể phục hồi trở lại như thời kỳ tiền khủng hoảng. Thực hiện được điều này các nước cần tăng cường công tác an sinh xã hội nhằm hạn chế tâm lý tiết kiệm dự phòng của người dân trong bối cảnh khủng hoảng, cùng với chính sách tỷ giá hối đoái phù hợp sẽ kích thích được nhu cầu tiêu dùng trong nước và tăng thu nhập của người dân.


Quả thực, tâm lý tiêu dùng quá mức của người dân Mỹ và các nước phương Tây (vốn là thị trường xuất khẩu chủ yếu của các quốc gia Châu Á) sẽ giảm đi đáng kể do thời đại “huy hoàng” của mua trả góp và tín dụng tiêu dùng tại các nước này đã dần đi đến hồi kết. IMF cho rằng tình trạng này sẽ ảnh hưởng đến khả năng tăng trưởng của sản xuất châu Á trong nhiều năm tới, đồng thời chính sách đẩy mạnh xuất khẩu làm mục tiêu phát triển kinh tế của các nước này cũng sẽ không còn hiệu quả như trước đây.
Lê Hoài Việt, Vụ Quản lý Ngoại hối
Tổng hợp từ: Bloomberg.com